2020-2021 eğitim ve öğretim yılı koronavirüs tedbirleri altında bugün başladı. Koronavirüsün yanı sıra kırtasiye ürünlerinin satışlarının arttığı bu dönemde göz ardı edilmemesi gereken bir diğer konu da rengarenk ürünlerin ne kadar sağlıklı olup olmadığı! Çantadan suluğa, oyun hamurundan kokulu silgiye, Uzak Doğu kökenli ucuz ve kalitesiz sayısız üründe başta ‘solvent’ olmak üzere birçok tehlike bulunuyor.
Kırtasiye ürünlerindeki görünmez tehlikeye dikkat çeken Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Doç.Dr. Ufuk Erenberk ve Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Akif Çelik, ailelere önemli uyarılarda bulundu.
‘TERLİ ELLE BİLE DOKUNSA VÜCUDA GEÇİYOR’
“Okul sevgisini artıran kokulu silgiler, birbirinden ilginç kalemler verengarenk kırtasiye malzemeleriaslında çocukların sağlığını bozabilen tehlikeler içeriyor” diyen Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Ufuk Erenberk şunları söyledi:
“Çanta kalemlik ve benzeri vinileks ya da kumaş kırtasiye malzemelerinin boyanmasında da azo boyaları kullanılabiliyor. Özellikleazo boya maddelerinin bu ürünlerde kullanılması sonucu kanserojenetkiler ortaya çıkabilir. Bu tür boyalar suda kolayca çözüldüğü için terlemiş bir elle bile tutulduğunda kolayca ele geçer.Bebek veya çocuk bu oyuncakları ağzına götürdüğünde boyalar da bir şekilde vücuduna geçmiş olur. Vücuda giren bu maddelerin zararlı etkilerinin ortadan kaldırılması karaciğerde olur ve ardından idrarla süzülerek atılır. Eğer vücuttan atılamazsa birikim olur. Bu nedenle veliler boya ve kalem alırken üzerinde ‘azo boyası’ içermediğine ilişkin bilgi ve not olup olmadığına dikkat etmeli.”
‘SU YA DA ALKOL BAZLI OLANLARI SATIN ALIN’
Kırtasiye ürünlerinde kullanılan solvent maddesi de çocuklar için büyük tehlike yaratıyor. Öyle ki belirli standart ve şartlara uymayan solvent içerikli ürünler solunum yolu rahatsızlıkları ve alerjik reaksiyon gibi sıkıntılara yol açıyor.
Doç.Dr. Erenberk, “Solvent bazlı yapıştırıcılar madde bağımlılığı yapar. Çocuklara yapıştırıcı alırken suda çözünen maddelerden yapılmış ‘su bazlı’ yapıştırıcılar tercih edilmeli. Su bazlı yapıştırıcıların en önemli özelliği ellerdeki kalıntılarının suyla yıkayınca temizlenebilmesidir. Anne, babalar ve öğretmenler beyaz tahta kalemi ve benzeri keçe kalemleri alırken üzerinde suda çözülmüş (su bazlı) veya ‘alkolde çözülmüş (alkol bazlı) boyadan yapılmış ‘olduğuna ilişkin bilgi notu ya da ‘sağlığa zararlı madde içermediğine’ dair uyarı aramalı. Satın almada su bazlı, alkol bazlı kalemleri tercih ederek solvent bazlı kalemler kesinlikle satın alınmamalı” diye konuştu.
KALAY, BEYİN VE SİNİR SİSTEMİNİ ETKİLİYOR
“Metallerin sertliğini artırmak ve paslanmayı engellemek için kalem, kalemtıraş, pergel gibi ürünlerde kullanılan nikel, yüksek derecede alerjik bir madde” açıklamasında bulunan Doç.Dr. Erenberk, “Plastik matara, beslenme kabı, diğer plastik ürünler, ağaç kırtasiye ürünlerinde antibakteriyel özelliği sağlayan, mantar önleyici özelliği olan, spor giysilerde terleme önleme özelliği için kullanılan kalay, beyin ve sinir sistemini etkileyebilir” diyerek buradaki tehlikeye dikkat çekti.
En çok tercih edilen ürünlerin başında kokulu kalemler, silgiler geliyor. Ancak kokulu kalem, silgi ve defterdeki organik çözücüler de sağlığa zararlı hatta bu maddeler çocuklarda hem madde bağımlılığı yapıyor hem de kanserojen etkiye sahip. Doç.Dr. Erenberk, “Bu sebeple anne ve babalar çocuklarına kesinlikle kokulu kalem, silgi ve defter satın almamalı ve kullandırtmamalı. Aynı şekilde öğretmenlerde öğrencilerini bu konuda bilgilendirmeli ve bu tür malzeme kullanmasına müsaade etmemeli” dedi.
